نقش اکسید آلومینیم در لعاب کاشی : اکسید آلومینیوم (Al2O3)، وزن مولکولی  
 
103و نقطه ذوب آن ˚۲۰۵۰C است. در لعاب، افزودن اکسیدهای بازی یا گدازآورموجب  
 
 
SiO2) به مذاب در دماهای بسیار پائین می شود. سرامیک کاران باید در ذهن  
 
داشته باشند که با کنـترل کردن میزان آلومینا و سیلیس در لعاب نسبت به مقدار و  
 
نوع اکسیدهای بازی یا گدازآور می توان دمای پخت و تکمیل لعاب را کنـترل نمود.  
 
با اضافه کردن آلومینا به لعاب در دمای پخت مشخص، دیرگدازی، کدری (اپسیته،  
 
opacity) و نیز ویسکوزیته مخلوط افزایش می یابد.
 
 ویسکوزیته لعاب 
 
 ویسکوزیته لعاب یکی از مشخصه های اصلی در ذوب است که میتواند با توجه به  
 
میزان آلومینا در مخلوط بررسی گردد. وقتی مقدار آلومینای لعاب افزایش می یابد،  
 
لعاب ویسکوزتر و یا به عبارت دیگر از روانی آن کم می شود. بر عکس، به همان  
 
اندازه که آلومینا خارج شود، لعاب روان تر می گردد.

مشخصه های ذوب و اختلاط 
 
 آلومینا رفتاری اسیدی و بازی دارد. می تواند با اسید (سیلیس)، خنثی  
 
(بور، boron) و بازها یا گدازآورها مخلوط شود. با این رفتار، آلومینا مانند بر به عنـوان  
 
یک اکسید واسطه، خنثی یا آمـفوتری در شیمی لعاب طبقه بندی می شود. علاوه  
 
براین، عبارات دیگری چون «عامل ویسکوز» (viscous agent) و «تاخیر انداز  
 
تبلور» (crystal retardant) برای توصیـف رفـتار آلومـینا در لـعاب به کار رفته اند.

هنرمندان و فن آورانی که با شیشه کار می کردند، به زودی دریافتند که مخلوطهای  

ساده گدازآورها و سیلیس شیشه می سازند. اگر این مخلوطها روی یک سطح  

شیئی رسی اعمال و به عنوان لعاب کاشی استفاده شوند، خوب کار نخواهند  

کرد.این مخلوطها بسیار ناگهانی ذوب خواهند شد و بسیار روان خواهند بود؛ به  

طوریکه بیشتر مخلوط مذاب به شکل توده ای از شیشه روی بخش زیرین کوره و زیر  

ظرف جمع خواهد شد. 

 در سرد کردن کوره، این تکه شیشه ای به شکل یک سطح ناهموار  

و خشک شروع به متبلور شدن یا «شیشه زدائی» (devitrifying) خواهد کرد.

با افزودن آلومینا به مذاب شیشه ای، لعابها پایدارتر و مفیدتر می شوند. با مقادیر  
 
اندک آلومینا، ماده ویسکوزتر می شود به طوری که در حالت مذاب خود آرامتر حرکت  
 
می کند. بنابراین، آلومینا شانس باقی ماندن مذاب روی شیئی رسی را بهبود می  
 
بخشد.

با افزودن آلومینا فرآیند تغییر از فاز جامد به مایع کند می شود و در گستره وسیع تری  
 
از دما انجام می پذیرد. این کار، لعاب کاشی و سرامیک  را در چند صد درجه فراتر  
 
از دمائی ذوب می کند که همان مواد (منهای آلومینا) به طور عادی روی کالای رسی  
 
ذوب خواهند شد.

علاوه بر بـهـبـود دادن مذاب با اضافـه کردن ویسکـوزیـته و گستـره کارکـرد برای  
 
دماهای پخت آن، آلومینا نیز نقش بسیار مهمی را با مقاومت کردن در برابر شیشه  
 
زدائی (devitrification) یا تبلور در مرحله سرمایش لعاب ایفاء می نماید.